de Sandra Blog
on work life balanceArchief voor werkstress en preventie
Samen Uit, Samen Thuis – landelijke campagne van de NVR van start
Het is een tijdje stil geweest op De Sandra Blog. Bij een fietsongeval maakte ik een harde landing op asfalt, waardoor ik met een whiplash kamp. Na wat heen en weer gedoe, wel-niet werken, wel-niet hersenschudding, besloot ik minimaal te werken. Oftewel: Work balanced. Met minimale inspanning bereikte ik in diezelfde tijd echter maximale resultaten, kennelijk wat Stephan Covey bedoelt met ‘do the right thing’?
De epaper ‘Structurele aandacht voor mantelzorg bevordert werk-privé balans’ is inmiddels op veel sites vermeld en Gabor Mooij en ik kregen goede reacties op de inhoud. Van een groot bedrijf kreeg ik de vraag of zij het beschikbaar mochten stellen aan hun managers (dat mag, graag zelfs, met een kleine vergoeding voor herpublicatie) en ik werd benaderd voor een paar leuke projecten/activiteiten rond mantelzorg. Daarnaast (met dank aan Saskia de Bel, Lotte Wouters en Khadija Nairi van de NVR) werd De Balanstool Priorities.nu en het aanbod van Priorities opgenomen in de landelijke campagne van de NVR ‘Samen Uit, Samen Thuis’ met de vraag die daarin centraal staat: ’Samen zorgen voor jullie kind én allebei blijven werken. Hoe doen jullie dat?’
Voor mensen die het antwoord nog gaan formuleren en beleven, is de campagne bedoeld. Mensen die het antwoord al gevonden hebben, nodig ik graag uit via mail (sandra.kruijt@priorities.nl) of via een reactie hieronder hun tips en trucs te laten weten. Uw opmerkingen en tips zal ik dan in de campagne inbrengen. Ook nodig ik u graag uit mensen die u in uw omgeving achter een mooie buik, kinderwagen of rennende kids ziet lopen op de campagne te wijzen. Daarvoor heb ik de belangrijkste zaken uit de campagne hieronder overgenomen uit de folder van de NVR.
===========Uit: Folder NVR Samen Uit, Samen Thuis =============
Hoe zorgen jullie er straks voor dat je allebei voor je kind kunt zorgen én je allebei kunt blijven ontwikkelen in je werk? Al over nagedacht? Nee? Doe het dan nu. Wij geven je tips en hebben de informatie voor je die je nodig hebt, zoals:
- Welke verlofregelingen zijn er?
- Hoe kies je de beste kinderopvang?
- Flexibel werken?
- Minder uren werken?
- Hoe overleg ik dit met de werkgever?
Eerlijk verdelen – De campagne ‘Samen Uit Samen Thuis’, een initiatief van de Nederlandse Vrouwen Raad (NVR), richt zich op jonge ouders en hoe zij werk en zorg eerlijk onderling verdelen.
De NVR start deze campagne op de Negenmaandenbeurs 2011 (die van 16-20 februari 2011 heeft plaatsgevonden) met een stand, gratis informatie op het Kennisplein door experts en sprekers op het Podium. Na de beurs komen er activiteiten in het hele land. Er wordt samengewerkt met diverse organisaties en personen. Kijk voor meer informatie op de website van de NVR.
Met dank aan Saskia de Bel, Roos Wouters, Rutger Groot Wassink, medewerkers FNV, Tineke v.d. Kraan, Mieke Bakker, medewerkers SKON, BOinK, E-quality, Sandra Kruijt, alle gastvrouwen en leden van het promotieteam, bestuursleden en medewerkers NVR, Khadija Nairi, vrijwilligers uit lidorganisaties NVR.
Deze campagne is mede mogelijk gemaakt door financiering vanuit de Stichting Gak en het ministerie van SZW.
======================================================
Vanaf nu gaat de campagne ‘het land in’. De titel van de campagne nam de NVR over van het succesvolle boek van Saskia de Bel. In dat kader heb ik een leuke aanbieding voor u. Als u bij Bol.com het boek ‘Samen Uit, Samen Thuis’ bestelt van Saskia de Bel en deze actiecode invoert: 901-85236 krijgt u tot 15 mei 2011 het boek met 25% korting. Saskia de Bel is psycholoog en deed onderzoek naar het combineren van carriere en kinderen. Ze heeft een succesvolle praktijk voor loopbaanbegeleiding en psychotherapie.
Ik heb het boek met veel plezier gelezen en kan het iedereen van harte aanbevelen. ‘Maar zo’n zes procent van de gezinnen heeft een verdeling van werk en zorg gevonden die past in de moderne beeldvorming en waar het hele gezin gelukkig van wordt. Saskia de Bel onderzocht wat het geheim is achter hun succesvolle werk-zorgverdeling.’ (uit: folder Kosmos Uitgevers).
Hoewel de voorkant door de schoenen in de illustratie wat vrouwelijk kan aandoen, vind ik het boek voor mannen en vrouwen heel lezenswaardig, door de vele concrete interviews met wat Saskia noemt de ‘trendsetters’, mannen en vrouwen die de verdeling werk-zorg goed geregeld hebben. De literatuurlijst die ten grondslag ligt aan het boek is indrukwekkend. Daarnaast raakt Saskia de juiste toon – een aardige en uitnodigende - die aanzet tot nadenken en het formuleren van je eigen werk-zorg verdeling. Of zoals Vincent Duindam, zorgend vader, schrijver en universitair docent Universiteit Utrecht schrijft: ‘Dit boek is een grote inspiratiebron om de taken nu écht samen te gaan delen’. (uit: Samen Uit, Samen Thuis).
Saskia formuleert het zelf als volgt: ‘Een carrière, zorg voor huishouden en gezin, een goede relatie en ook nog eens een leuk sociaal leven: we willen het allemaal. Veel stellen worstelen dan ook met de verdeling tussen werk en thuis. Bovendien rollen veel gezinnen toch weer in het traditionele model waarin de man veel werkt en de vrouw veel zorgt. Terwijl het merendeel dat graag heel anders zou zien. En terecht, want stellen die werk en zorg samen delen, zijn gezonder en gelukkiger, hun relatie is stabieler én het gaat beter met de kinderen!’
Als Saskia’s boek het ‘food for thought’ geeft, is de Balanstool Priorities.nu de tool die laat zien hoe je taken echt samen kunt verdelen.
Priorities – Professional Organizing heeft de Balanstool Priorities.nu gemaakt die ondersteunt bij het vinden van de juiste balans. Balans als basis van succes in het werk, geluk & succes in privé. Deze internetapplicatie maakt u duidelijk hoe u uw dagelijks beschikbare 24 uur verdeelt en hoe u een goede balans bereikt. Samen aan de slag. Heel praktisch en concreet. Na een uitleg over het juiste gebruik en het afsluiten van een licentie kunt u met de Balanstool Priorities.nu aan de slag.
Daarom hebben Saskia en ik handen ineen geslagen. Met dank aan en via de NVR worden onze workshops aangeboden. ‘Samen Uit, Samen Thuis’ van Saskia, ‘Het verdelen van zorg met De Balanstool Priorities.nu’, en de combinatie workshop ‘Samen aan de slag met de Balanstool Priorities.nu’. Deze workshops kunt u ook in-company door ons laten verzorgen of u kunt deelnemen aan een open inschrijving workshops. Als u meer informatie daarover wilt ontvangen, neemt u dan contact met mij op (sandra.kruijt@priorities.nl).
Sandra Kruijt
Priorities. Makes life easier for busy professionals.
Priorities – Professional Organizing is specialist werk-prive balans (werkdruk preventie en work life balance).
Sinds 2004 heb ik mij gespecialiseerd in work life balance. Priorities heeft een tweejarig (fulltime) project gedaan met o.a.:
- (elektronische) enquêtes onder ruim 100 bezoekers van de beurs Gezond in Bedrijf en medewerkers van 2 ICT-bedrijven over het belang van een goede werk – privé balans
- interviews met bedrijfsartsen, HRM managers en arbo professionals
- diepte interviews afgenomen met directies van twee bedrijven over werkgeversaspecten rond balans werk en privé
Met deze input is De Balanstool Priorities.nu – de berekening van de balans in het werk en de balans tussen werk en privé ontwikkeld en gelanceerd. Het is een internetapplicatie die ontworpen was om ‘intuïtief’ te kunnen gebruiken. In de praktijk is de tool zonder training en uitleg niet te gebruiken, vanwege de omvang van de tool en de ICT. Dit najaar verzorgt Priorities hier workshops voor, met uitgebreide gebruikershandleiding, opdrachten, persoonlijke begeleiding en persoonlijke route door de tool.
De balanstool Priorities.nu in getallen
- ontwikkeltraject 7 maanden team van 1-4 ICT ontwikkelaars
- uittesten door medewerkers van 2 ICT bedrijven
- doorontwikkeling na uittesten
- totale kosten project: rond € 150.000
Positionering van het belang van werk – privé balans. Achtergrond uit het (nationale en internationale) vakgebied en de vakliteratuur. Mr Sandra Kruijt Priorities – Professional Organizing
Met dit document breng ik de achtergrond, de marktbeweging en het vakgebied in kaart, die aan de basis liggen van mijn werk met Priorities. Preventie van ziekteverzuim, stresspreventie, gezondheidsmanagement: verschillende invalshoeken voor de noodzaak van work life balance. Het is een greep uit het vakgebied dat Priorities bijhoudt. Het is bedoeld om mensen uit andere disciplines en/of mensen voor wie de noodzaak van werk-privé balans niet voor zich spreekt, te informeren over dit onderwerp. Deze informatie wordt mede gebruikt in presentaties, lezingen, workshops, seminars van Priorities.
Priorities biedt:
- work life balance / time management presentaties en workshops voor bedrijven en organisaties.
- individuele begeleiding van busy professionals.
Mijn werk-privé:
Om mijn gedachtegoed te laten zien, de ervaringen die ik in mijn werk heb opgedaan en om mijzelf als coach en work life balance specialist te laten kennen, ben ik in november 2009 dit blog begonnen.
Met: nieuwe inzichten voor de moderne man en vrouw – de koning onder de koninginnen – wat mannen en vrouwen van elkaar kunnen leren – nieuwe woorden voor de Nederlandse werk-privé) taal – vlijtig liesje en lijzig vlietje. Voor een overzicht waarover ik schrijf, verwijs u graag naar ‘Het schilderij van allemaal puntjes’.
Ik wens iedereen een fijne zomer met veel goede work life balance momenten. Mocht u na de zomer beslissen uw work life balance inzichten aan te vullen met de De Balanstool Priorities.nu of de inzichten die ik in presentaties, workshops of coaching bied: ik ben u graag van dienst!
Tot 26 juli a.s. ben ik met vakantie. Mijn vaste lezers hebben de Limited Edition van het Bonusverhaal ontvangen. U kunt zich ook aanmelden voor een email subscripion en dan krijgt u vast ook ooit zo’n ding.
Aanbevolen:
Degene die pas laat in het jaar De Sandra Blog is gaan volgen, kan ik het lezen van de volgende posts aanraden.
Voor mannen en vrouwen die met verbazing en plezier naar elkaars verschillen kunnen kijken, neem ook eens een kijkje hier:
Wat heb je mooie enkels aan!
Old boys network ruil
Wat mannen van vrouwen kunnen leren
Motormuis en motorkapje
Groot
Stamboom
De koning onder de koninginnen
Alle mannen op de A4 doen het
Voor werkende ouders, nieuwe ouders, aankomende ouders of ouders die de verdeling werk en zorgtaken eens onder de loep willen nemen, zijn leuk om te lezen:
Put a ribbon in your hair
Pulse
Even aan mijn mhoeder vragen .. lalala
De prietpraat golflengte
Een stapeltje blije was
Humble
De lakmoesproef
De eendimensionale taak
De overtreffende trap
Stront aan de knikker
Gewoon leuk om te lezen, om drukte en werkstress achter je te laten:
Kabouter
De baas van alle honden
Boerka bananasplit
Muze – mooze / vrouw – man woordenboek
Een nieuw woord voor de Nederlandse (werk-privé balans) taal
Waarom krijgen zij alle mooie woorden?
Vlijtig Liesje
Lijzig Vlietje
Witte zwanen
U vindt ze via het archief, via een zoekopdracht binnen het blog of via de populaire berichten, genoemd aan de rechterkant van het blog.
Priorities. Makes life easier for busy professionals.
De agenda versnelling
‘In welke agenda versnelling sta jij?’ Dat zou best een logische vraag kunnen zijn die we tegenwoordig aan elkaar kunnen stellen. Dan kun je daar namelijk rekening mee houden.
Je hebt bijvoorbeeld de laagste versnelling. Dat zijn de mensen die als het net kerst is geweest al weer plannen maken voor volgend jaar kerst. Dan hebben ze namelijk alle tijd om de gemaakte afspraak met een ganzenveer in hun agenda te schrijven.
Ze hebben alle tijd voor het inplannen van de paar dingen die in hun agenda staan, nemen daar alle tijd voor en nemen ruimschoots de tijd voor de voorpret en napret. Dat zijn de fijne mensen. Tijd te over en ook veel tijd voor jou en je beslommeringen. Dat zijn de mensen tot wie je je kunt wenden als de nood aan de man komt en/of jijzelf special care nodig hebt. Dat zijn de fijnste mensen onder ons om mee om te gaan. Je wordt acuut zen, yin en yang, peace, love en zulu als je bij ze bent.
Het lastige is wel met deze mensen dat jijzelf waarschijnlijk niet in die lage versnelling staat en dus met totaal andere dingen bezig bent als zij ruimschoots de tijd willen nemen om kerst volgend jaar te bespreken.
Voor deze mensen stel ik voor een agendaversnelling 1-12 te introduceren. Dat correspondeert met het aantal maanden en zo kun je op vriendelijke doch indringende wijze duidelijk maken, dat jij voorlopig nog met maand een tot en met elf bezig moet zijn, voordat je over kunt gaan tot maand twaalf. Dan kun je uitleggen, dat je soms veel tijd hebt en soms wat drukker bent. En dat je nu bijvoorbeeld in versnelling nummer 1 staat (of 12, daar moet ik eigenlijk nog beter over nadenken maar daar heb ik nu geen tijd voor). Dat is dus dat je een maand vooruit kunt plannen, denken en doen.
Voor de drukkere categorie mens onder ons, stel ik voor agenda versnelling nummer 1-52 te introduceren. Dan plan je op wekelijkse basis. Een week vooruit kun je nog net overzien, maar gekker moet het niet worden. Dan is die agenda (lees: dat hoofd) zo vol dat er nog geen pluisje meer bijkan. Net dat ene cadeautje voor dat tussen de bedrijven door geschoven feestje kan je balans helemaal doen omslaan in totale chaos. Dat je net van voren niet meer wat je van achteren aan het doen bent. Dat zijn de mensen die ‘wild’ uit hun ogen kijken.
En dan heb je natuurlijk de aparte groep mensen bij wie de versnelling 1-365 beter past. Die hebben zo’n drukke agenda dat ze op de dag zelf moeten kijken hoe de dag eruit ziet en hebben volstrekt geen tijd om te kijken hoe de volgende eruit komt te zien. Van tijd tot tijd zijn we allemaal zulke mensen natuurlijk, maar de grap komt helemaal goed te voorschijn als je een meerpersoonshuishouden hebt en er ineens twee volwassenen en een x-aantal kinderen zijn, die ieder een eigen agenda hebben met bijpassende versnelling 365. Dan gaan die agenda’s met elkaar ruzie maken en dat wordt een redelijk giftige gaswolk die ontstaat. Licht ontvlambaar. Doet me denken aan zo’n truck op de snelweg met zo’n vlammetje erop. En dat doet mij weer eraan denken dat dat vlammetje als een soort (je mag niet op deze) rode knop (drukken) op mij werkt. Ik denk daar dus altijd van: ‘Wat zou er nou gebeuren met die truck als ik daar nou wel op druk met mijn bumpertje’.
Maar goed, u hebt een veel te drukke agenda om te lezen wat ik allemaal denk. Over tot de orde van de dag. De moraal van dit verhaal is eigenlijk dat we tegenwoordig vanuit verschillende agendastanden met elkaar praten. Iemand in de laagste versnelling stelt een doodgewone gezellige vraag aan iemand die zelfs in agendastand sinus of minus staat. Dat is namelijk het geval als je vandaag bedenkt wat je gisteren had moeten doen, bijvoorbeeld als je er vandaag achter komt dat jouw kind gisteren op een feestje had moeten zijn. Bij dat soort gesprekken krijg je allerlei miscommunicaties. “Zo die is gestressed. Laat ik die voorlopig maar even niet meer bellen”. En dan ben je dus helemaal ver van huis. Dan haakt net die ene persoon af die jou soms wat rust in de tent kan brengen en wat moed kan inpraten. En dat alles omdat je gas gaf in de verkeerde agenda versnelling.
Sandra Kruijt
Stront aan de knikker
Als je naar de wc gaat en je maakt het laatste velletje toiletpapier op, dan heb jij daar geen enkele last van. Degene die na jou komt des te meer.
Als je namelijk net die velletjes toiletpapier hard nodig hebt, heb je als het ware stront aan de knikker met of door degene die voor jou het laatste toiletpapier heeft gebruikt. Die heeft jou iets afgenomen, niet gegeven, onthouden, onmogelijk gemaakt of noem het maar op. Hij/zij heeft iets nagelaten waar jij last van hebt.
Stel, je hebt als stel een kat. Het is de beurt van je wederhelft m/v, om de kattenbak schoon te maken. Om de beurt, that’s the deal.
Aan het einde van de werkdag kom je thuis, terwijl je m/v op het punt staat weg te gaan en jou bij het weggaan nog even toeroept: ‘Ik heb de kattenbak vandaag niet verschoond’.
Wat daar gebeurt, is dat die m/v eigenlijk beslag legt op jouw tijd. Hij/zij heeft iets niet gedaan, iets anders wel gedaan en hij/zij heeft jou iets afgenomen of onmogelijk gemaakt. Namelijk dat kwartier dat jij op de bank had kunnen zitten en nu die kattenbak moet schoonmaken.
Je kunt het ook niet doen, maar als die kattenbak te lang niet is verschoond heeft je kat dadelijk stront aan de knikker en loopt met een vieze vacht het hele huis door. Even afhankelijk van de urgentie van het geheel ga je op de bank zitten of ga je de bak schoonmaken.
Bij beide voorbeelden is het wel duidelijk dat degene die iets nalaat er eigenlijk zelf geen last van heeft. De ander daarentegen, wel.
Dit is mijn inleiding op de ‘neuzeltaken’. Neuzeltaken zijn zo onbeduidend onbelangrijk dat je er echt niets mee hebt en al helemaal niet bij stil wilt staan. Maar helaas ze zijn er. Met kinderen erbij nemen deze taken en hun aantal exponentieel toe. Het kan wel eens zo zijn dat je, door het verwaarlozen van deze neuzeltaken, stront aan de knikker krijgt. Dan duurt het dus weer even voor u weer fijn met die knikker kan spelen.
Sandra Kruijt
Een nieuw woord voor de Nederlandse (werk-privé balans) taal
Soms mis ik een goed woord. Een woord uit deze tijd, die in deze tijdgeest uitdrukt wat je nou eigenlijk bedoelt. Daarom wil ik dat woord maar gewoon gaan verzinnen. Ik weet niet hoe de andere woorden uit onze taal zijn verzonnen, maar ik kan mij voorstellen dat niet één iemand dat heeft zitten doen. In een brainstorm voorgezeten door de stamoudste, zal hij (of zij) ergens naar gewezen hebben en is de hele stam met mogelijke woorden en kreten gekomen. Dus, doet u mee?
We zoeken een woord om je gesteldheid aan te geven als je baaie hard hebt gewerkt. Het is heel druk geweest, jij bent heel druk geweest en je voelt je dus niet topfit om mee te gaan naar dat feestje. Eerlijk gezegd, moet je er niet aan denken dat je op dat feestje staat. Je partner gaat wel en zegt daar, op alle aardige vragen van je lieve vrienden waar je bent: “hij/zij is ziek”.
Rinkelt de volgende dag je telefoon met je hele aardige vrienden. Of je je al wat beter voelt. Ben je nog steeds ziek? Maar je was helemaal niet ziek. Je was …. Nou, dat woord zoeken we dus.
Het is een woord dat kracht moet uitstralen. ‘Oververmoeid’ klinkt zo, niet fijn. Zo watjes-achtig. Je hebt immers heel hard gewerkt, hebt heel veel bereikt en op het werk lopen ze met je weg, want iedereen weet hoe succesvol je deze week was. Maar, eerlijk, je hebt net even de hele week op je tenen gelopen om te bereiken wat je wilde bereiken.
Voorop staat, dat je het wel bereikt hebt! Dus het woord moet ook succes uitstralen. Mensen moeten naar elkaar kunnen knikken – oe en aa en wat goed – begrijpelijk dat je dan …. bent. Het is niet niets om dat alles gedaan te hebben. En je partner moet ook nog trots op je zijn als hij/zij het over je zegt. Dus je bent het tegendeel van een oververmoeid watje dat op de bank ligt.
Je was dus helemaal niet ziek dat je niet meeging naar dat feestje. Maar het kon er gewoon niet meer bij. Je wilde het er niet meer bij. En op een of andere manier is het nog niet geaccepteerd dat je tegen je vrienden voor hun verjaarsdagfeestje zegt: “Ik was moe” of “Ik ben er niet bij, want ik ben moe”. Als je dat zegt, kun je net zo goed een . punt achter vriendschap zetten. Je hebt het als het ware net zelf ‘uit’ gemaakt. Zo voelt het in ieder geval. Dus dan ga je nog liever min of meer ‘jokkebrokken’: ik ben ziek. Lariekoekziek ben je. Feestjesziek.
Daar zoeken we een woord voor. Als we dat gevonden hebben, kriebelen we het allemaal met pen op de juiste plaats in de Dikke Van Dale. Want, om nou dat hele woordenboek opnieuw te drukken voor dat ene woord. Nog een laatste verzoek, graag een woord waar je met scrabble een hoop punten mee kunt verdienen (voor als ik ooit weer tijd heb om een potje scrabble te spelen).
Ik zou iets zeggen in de trant van ‘lobbig’. Klinkt wel lollig. Je bent nog net niet helemaal stijfgeslagen (zoals lobbige slagroom nog net geen stijfgeslagen room is), of te hard geklopte room (boter) of erger: zure room. Je voelt je gewoon ‘lobbig’.
Het is ook niet zomaar iedereen die ‘lobbig’ kan zijn. Daarvoor moet je wel wat in je mars hebben en wat hebben neergezet de laatste tijd. Succesvol, daadkrachtig geweest, veel bereikt, maar nu even niet.
“Ja”, zeg je dan trots, “ik heb zoveel gedaan en bereikt en er is zoveel gebeurd dat ik even ‘lobbig’ ben”. Het is even mijn beurt. Daarom ga ik niet mee naar dat feestje. En misschien vraag ik mijn partner wel voordat hij/zij naar dat feestje gaat om mij in te bakeren, net als ze met baby’s doen als die helemaal geklutst zijn van alle prikkels.
Dan zeg je: “Ik wens jou een leuk feestje. Leg mij ff ingebakerd in het donker”. See me (!) als ik weer wakker wordt. Dan spring ik door het huis. Een en al vrolijkheid en meligheid. Het tegengestelde van lobbig.
Het is maar een voorstel. Hebt u een mooi woord?
mailto: sandra.kruijt@priorities.nl of twitter: @sandrakruijt of plaats het als reactie op deze weblog.
Work hard. Live balance.
Sandra Kruijt
De lakmoesproef
Ik ben een nieuw work life balance spel aan het maken. Ik heb er al een, een w-p spel, maar deze moet dynamischer worden. Een beetje à la het Paul de Leeuw-spel. Lollig, weet dingen en doe dingen over work life balance en een paar videomomentjes, of zo.
Kaartje met ‘Doe eens …’ en dan moet je iets gaan nadoen of voordoen en krijg je punten van je vrienden met wie je het spel zit te spelen. Je moet het dus zo goed mogelijk doen, zo lollig mogelijk en vooral je stinkende best erop doen. Dan zouden we bijvoorbeeld kunnen vragen: “Doe eens voor hoe jij doet als je op zijn slechts bent”. Want kijk, bij ieder feestje doe je natuurlijk voor hoe jij op je best bent. Maar nu willen we je ook wel eens op je slechtst zien.
In mijn geval zou ik dan, lichtelijk gegeneerd, terugdenken aan de nachten van lang geleden waar je door je kleine grut voor de zoveelste keer uit je slaap bent gehaald. Alweeer in je slaap gestoord en toch al zo moe. Vergadering de volgende dag en, noem de rest van de hele wereld aan belangrijke dingen maar op die morgen moeten gebeuren. Moe en wanhopig. En je partner snurkt maar door. Je bent het dus kortom helemaal niet meer eens met je partner. Dat zou je dan moeten nadoen. Dan ben ik wel op mijn slechtst.
Dan zou ik mijn armen uitspreiden, niet liefdevol, maar bijzonder krom en dreigend met van die kromme, priemende vingers. Stoom uit mijn oren, rookwolken uit mijn neusgaten, schuim op mijn mond. Woeste ogen en een ziedende blik in de rondte. En een gebrul zou uit mij opstijgen.
Mijn vrienden zouden het uitgillen van het lachen. Zich op de knieën slaan van de pret, elkaar aanstoten, naar mij wijzen en ze zouden mijn toneelstukje fantastisch vinden. Ik zou al bijna hebben gewonnen.
Mijn partner zou er lichtelijk stoïcijns bijzitten. Heeft het namelijk al zo vaak meegemaakt, wordt er niet meer warm of koud van. Zit gewoon tijdens mijn fantastische toneelspel naar zijn voeten te kijken. Uit schaamte of gewoonte, dat is nog even de vraag. In ieder geval ben ik eventjes niet dezelfde als waar hij graag naar keek en ‘ja’ tegen zei bij het altaar.
Ik zou ook kunnen vragen: ‘Doe je partner eens na op zijn/haar slechtst’. Het geeft ongeveer hetzelfde toneelstukje, met net een andere dynamiek in het spel. Nog even over denken welke vraag het moet worden.
Het mooie van jonge kinderen en onderbroken nachten is dat je de lakmoesproef wel doorstaan hebt met zijn tweeën. Dat is het mooie. De rest– hoe je doet en hoe je eruit ziet tijdens die lakmoesproef – is bijzaak.
Sandra Kruijt
De eendimensionale taak
Soms verlang ik er naar terug. De eendimensionale taak. Zo hard werken en in volle overgave al je tijd aan het werk geven tot je niet meer kunt. Vervolgens ga je moe maar voldaan naar huis. Je eet wat, ontspant wat, sport wat, gaat naar bed en springt de volgende dag je bed uit – je eendimensionale taak wacht weer.
Ik zeg niet dat het makkelijk is. Ik zeg niet dat het geen immens grote taak is. Maakt niet uit wat je eendimensionaal maakt – het kan reusachtig zijn. Ik zeg niet dat het geen ‘hell of job’ is om die taak uit te voeren. En ik zeg al zeker niet dat je niet over fantastische kwaliteiten moet beschikken waarmee je die job tot een geweldig einde of een fantastisch verlopend proces brengt. Hulde. Dan ben je een kanjer. Gezegend is het bedrijf waar jij je tijd en je kwaliteiten voor inzet.
Wat ik bedoel met een eendimensionale taak is dat dat het enige is waar je over hoeft te denken. Daaraan en aan jezelf na afloop. De volgende dag weer – daaraan en aan jezelf na afloop. Zo gaat dat een paar dagen door. Dan is het weekend. Op je vrije dag denk je aan jezelf en aan je eendimensionale taak na afloop. Zo wissel je werkdagen met vrije dagen af.
Wellicht is in uw geval de taak groot en ingewikkeld en wordt het eigenlijk een tweedimensionale taak. Van een lijn, maak je een vierkant en je tekent er een dak op. Alles in het groot. Het is een grote taak. Je hebt al je kwaliteiten, je volle tweedimensionale aandacht en energie nodig om die klus te klaren. Dan staat het in volle glorie. Je ziet een prachtige tekening van een dijk van een huis. Nog meer hulde. Nog meer tijd en aandacht nodig geweest om dit neer te zetten en tot een goed einde te brengen.
Maar wat het – ondanks al die inspanning, tijd en aandacht – nooit wordt, is een driedimensionale taak. Daarvoor heb je namelijk andere mensen nodig. Kinderen bijvoorbeeld, een zieke partner of een zieke vader, moeder of dierbaar ander iemand in het ziekenhuis.
Dan wordt er achter je grote taak, de hele platte tekening van je werk, een volledig nieuw huis geplakt. De puntjes moet je, net als bij de hogere wiskunde, met elkaar gaan verbinden. Het loopt kriskras door elkaar. Bij dat punt moet je ineens nog aan dat punt denken. Bij het volgende punt kan je weer een heel ander punt vergeten zijn. Zo voel je die driedimensionale druk opbouwen.
Een driedimensionale taak gaat niet vanzelf. Op ieder punt moet je weer nagaan: wat van de overige een of tweedimensionale taak moet ik nu weer doen. Of erger: welk punt ben ik nu weer vergeten. Zo voelt driedimensionale onrust. Zo is het dat je met een driedimensionele taak steeds weer kostbare tijd kwijt bent aan het inventariseren wat je bij je andere taken moet doen of had moeten doen. Terwijl de druk groeit, ben je steeds meer tijd kwijt aan het bedenken waar die druk uit bestaat. Gewoon omdat je niet meer vòl kunt gáán. Je rent als het ware met een gevangenisbal om je voet en moet steeds opnieuw weer bepalen waar je heen gaat rennen.
Ze noemen het ook wel eens ‘de spitsuur van het leven’, als je kinderen hebt en tegelijkertijd werkt, wil werken of – zoals nu steeds vaker gezegd wordt – moet werken, omdat al het arbeidspotentieel gebruikt moet worden. Voor de zieke partner, de zieke ouders of andere dierbare zieken naast je werk, is bij mijn weten nog niet zo’n uitdrukking bedacht. Aan ons de schone taak om dat alsnog te doen.
Het moet wel een goede uitdrukking zijn en we moeten er zorgvuldig naar zoeken. Bij de uitdrukking ‘spitsuur van het leven’ bijvoorbeeld, is het net of je in een auto stilstaat in de file. Was het maar zo. Uitpuffen in de auto, lijkt me dat. Wat er goed aan die uitdrukking is, is dat het inderdaad weleens kan voelen alsof je stilstaat.
Maar ik vind de uitdrukking niet goed. Kinderen, werken en ook zelf nog een gelukkig mens zijn, vind ik eigenlijk net zo’n moeilijke opgave als wanneer je met die bal om je voet in Cairo op de drukste straat staat tijdens de spits en nog heelhuids aan de overkant moet komen. Het moet er ook nog een beetje goed uitzien, dus bij voorkeur op elegante hoge hakken. Je kunt niet goed rennen en veilig stilstaan kan al helemaal niet. Runover by rushhour. Zo voel je je meer.
Komt daar iemand in zijn maserati vrolijk op weg naar zijn of haar een of tweedimensionale taak bijna over jouw tenen gereden, dan sta je al zuur te kijken. Als degene in die auto je eigen partner blijkt te zijn, ben je helemaal ver van huis. De ander zit vrolijk meezingend met het deuntje in de auto, terwijl jij op dat drukke kruispunt al die puntjes wiskundig staat te verbinden.
Ik heb gelukkig gemakkelijk praten. Inmiddels doen wij het namelijk samen en zijn wij gelukkig samen een eind op weg om de overkant te halen. Als ik daar aankom, ga ik uitpuffen bij mijn een of liefst tweedimensionale taak. Daar verheug ik me nu al op.
Sandra Kruijt
Put a ribbon in your hair
Een geweldig stukje uit een Home Economics boekje uit de jaren ‘50-‘60 in Ierland. We lazen het onder luid gejoel en gelach, elkaar op de rug slaand van de pret. Het was een hoofdstuk uit een boekje wat meiden moesten leren op, wat mijn moeder ‘de spinazie academie’, zou noemen.
Mijn moeder sprak graag over ‘de spinazie academie’. Ze had er zelf op gezeten in Den Haag. Sjieke, slimme dametjes bij elkaar die nog wat praktijkonderwijs nodig hadden in koken, strijken en poetsen, want anders zouden ze er in hun getrouwde leventje niets van bakken.
Mijn moeder had vaak wat uitdagends als ze erover sprak. Ze vond het lachen om tegen mensen te zeggen dat ze op de huishoudschool, de ‘spinazie academie’ had gezeten. Mensen konden niet weten dat het na afronding van de HBS was geweest en dat ze na dat jaar wiskunde zou gaan doen. Ze schepte er genoegen in als mensen haar dan voor minder ‘vol’ zouden aanzien. Naar eigenlijk van deze slimme vrouw, maar wel komisch.
In Ierland las ik een stukje uit de lesstof van de Ierse equivalent. Geweldig! Een soort to-do list of checklist van wat je moest doen als je man moe uit zijn werk thuiskwam. Handig opgesteld, overzichtelijk, want de aftelmomenten stonden erbij.
Het bouwde op van een uur voordat hij thuiskwam tot het echt spannend werd.
40 minuten voor hij thuiskwam: hieraan denken
35 minuten voor hij thuiskwam: daaraan denken
30 minuten voor hij thuiskwam: zus doen
20 minuten voor hij thuiskwam: zo doen
En dan werd het menens, tijd voor een laatste check-check-dubbelcheck-ronde door het huis om rondslingerende troep op de ruimen.
‘Your husband’ kwam namelijk na een dag hard werken vermoeid thuis en moest zich, het moment dat hij over de drempel stapte, welkom en op zijn gemak voelen. Het huis moest gezellig en opgeruimd zijn, zodat hij kon ontspannen van een vermoeiende dag.
15 minuten voor hij thuiskwam: de kindersnoeten poetsen, want ook zij moesten er gezellig en opgeruimd uitzien
10 minuten voor hij thuiskwam: nou dat ben ik vergeten. In het dagelijks leven vergaat mij dat ook altijd zo.
Maar nu komt het. Het klapstuk voor die arme, vermoeide man die zo hard had gewerkt en zo moe thuiskwam, het absolute summum:
5 minuten voor hij thuiskwam:
“Put a ribbon in your hair” ofwel “Doe een strik in je haar”
??
!!
Kijk, ik kan dit stukje op verschillende wijzen eindigen:
1. als een huisvrouw uit die jaren
Het hele huis, de kinderen en jijzelf opgeruimd en gezellig.
2. als een Nederlandse vrouw van nu
Wij Nederlandse vrouwen van deze generatie zouden verbaasd vragen: “in welk haar?”
A dirty mind is a joy forever.
3.
Ik kan ook memoreren hoe ik wel eens thuisgekomen ben, moe van het buitenshuis werken de hele dag. Een geweldige janboel, ontploft huis, rondgillende kinderen en een man die achter zijn computer zit te werken. Het koken moest nog beginnen. En het ergste: geen strik in zijn haar 
Sandra Kruijt
Werkstress for kids
Kijk, ik kreeg het megadruk van al dat werk. Maar daarbij hield ik natuurlijk evenveel van mijn kinderen. Wel kwam er een, voor de kinderen, hinderlijke stopzin bij: “opschieten!”. Ik had eigenlijk een soort standaardantwoord op maakt niet uit welke vraag of leuk verhaal van de kinderen. Opschieten! Beetje afhankelijk van de dag, hoe laat het die dag was en hoeveel ik die dag had gewerkt, kon het aardig gezegd worden, dringend of nog erger, kortaf. Ik probeerde er wel altijd vriendelijk bij te kijken, maar kinderen hebben feilloos door dat ze gefopt worden.
Op welke manier ik het ook zei, innerlijk was het gevoel steeds hetzelfde: “Kom op nou!!”. Ik had namelijk overal haast. Zonder erbij na te denken, zei ik alleen nog maar dat ene stopzinnetje. Het was tegen mijn eigen verwachtingen in en tegen alles wat ik ooit voor mijn kinderen had gewild.
Eigenlijk kwam het omdat ik met mijn hoofd bij mijn werk zat. Dit was mijn lijf, hier bij de kinderen, maar mijn hoofd zat als het ware aan de overkant van de oceaan. Mijn mond leidde weer een geheel eigen leven; die zei alleen nog maar dat vreselijke stopzinnetje. Bijzonder, ik hoefde er niet eens bij na te denken. Het zinnetje kwam er altijd uit.
Eigenlijk was ik nog blij met mezelf. Ik had namelijk een vreselijk beeld gelezen: je thuis gebruiken als vuilstortplaats van je stress. Mensen die ’s avonds thuis komen en even al hun stress van zich af schreeuwen, rampenstampen of wat dan ook. Effe thuis je stress dumpen. Dat deed ik niet. Ik weet uit mijn eigen jeugd namelijk hoe dat voelt.
Ik zag mezelf in de ogen van mijn kinderen. Ik wist dat zij het voelden. Dat wat ik vriendelijk probeerde te zeggen, niet klopte met mijn innerlijk gevoel. Ik merkte ook dat ze me met rust lieten, want zo zijn kinderen. Ze hebben antennes voor hoe het met jou gaat. Sommige kinderen zijn daar heel lief in, anderen juist veeleisend. Mijn kinderen vroegen me niet meer of ik dat potje monopoly mee wilde doen, ze vertelden niet meer zoveel, ze vroegen hun vragen niet meer, ze vonden het best om het verhaaltje ’s avonds over te slaan voor het slapengaan. Je denkt dat ze zonder kunnen, maar ze helpen jou gewoon een beetje.
Gelukkig realiseerde ik me tijdig dat de stem van de ouders voor altijd in het hoofd van een kind blijft. Dit was niet om te lachen. Kinderen die bij alles wat ze nu en later doen alleen nog maar die innerlijke stem horen: “schiet nou ohhop”.
Ik heb het veranderd. Ook ik ben een mens en realiseerde me, dat ook ik het fout kan doen. Gelukkig kun je op ieder moment gewoon opnieuw beginnen. Kinderen zijn zo vergevingsgezind en bovendien zelf meesters in het op ieder moment opnieuw van start gaan. En ze hebben zo’n plezier in dat potje monopoly met jou.
Sandra Kruijt
Balanceren – Balans leren: inleiding
Zomer 2003 maakten wij veel mee. De jaren ervoor waren niet bepaald rustig geweest, met de (blije) geboorte van onze zoon en dochter en (verdriet over) het overlijden van mijn ouders. Maar zomer 2003 stond alles op zijn kop: het buurhuis ontplofte door een gasexplosie en ons eigen huis werd onbewoonbaar. Hoe onbewoonbaar, dat was op het 8 uur journaal te zien. Hoe gevaarlijk, dat was te zien bij het programma Weekend 112. De buurvrouw overleefde de gevaarlijke explosie en ook onze kinderen en oppas bleven ongedeerd.
Onze huizen waren ontploft, ontwricht of kapot (de explosie trof meer buren) en wijzelf stonden te trillen op onze grondvesten. Na een traumatische ervaring heb je tijd nodig om je evenwicht te hervinden. Bovendien moest ons huis herbouwd worden. Wij trokken tijdelijk in een woningbouwhuisje, ons toegewezen door de burgemeester in persoon.
Wat mij opviel in die tijd was dat mensen in die tijd gewoon aan mij vroegen: “hoe gaat het met je bedrijf”? Ik stond iedere keer versteld van die vraag. Hoewel het leven voor anderen door was gegaan, was ons leven stil gevallen, met de berg onverwacht werk die we voor onze kiezen kregen. U kent de verhalen wel van de mensen die met een verbouwing bezig zijn. Daar zaten wij ongewild ineens middenin en we konden weinig anders doen dan van keukenboer naar aannemer rennen en weer terug. Zes maanden later was het huis herbouwd en konden we terug. Twee verhuizingen binnen een half jaar verder, met tussendoor een herbouw van je eigen huis en met een schokkende gebeurtenis nog in je benen.
De vraag in die tijd “hoe is het met je bedrijf?” heeft me aan het denken gezet. Hoe kon het dat mensen mij die vraag stelden? Is het niet zo dat iedereen kan weten hoe druk je het hebt? Zien we misschien met zijn allen over het hoofd hoe tijdrovend sommige dingen zijn? Krijgen we daar misverstanden, spanning en stress van?
Gaandeweg heb ik het idee voor de Balanstool Priorities.nu – de berekening van de balans tussen werk en privé uitgedacht. In 2005 is de stap gevolgd om voor de ontwikkeling ervan een Europese subsidie aan te vragen. Eind 2007 is de balanstool Priorities.nu gelanceerd.
In de praktijk miste ik een boek waaruit ik kon putten om mijn balans tussen werk en privé vorm te geven. Ik merkte dat er geen boek was voor deze veranderde tijd waarin mannen en vrouwen werken en, zoals wij, er een gezin naast hadden. Wat voor mij niet bruikbaar bleek, waren de ‘blije boekjes’ met oppervlakkige, korte stukjes in verschillende glossystijlen. ‘Binnen vijf minuten je leven in balans’ en dat soort kreten: voor mij werkt dat niet.
Er is veel geschreven en een tijd heb ik me ervan laten weerhouden over dit onderwerp te schrijven. Nu geloof ik dat ik een goede bijdrage kan leveren. Gaandeweg is het onderwerp work life balance mijn onderwerp geworden. Ik wil graag mensen aan het denken zetten over de basis van een goede balans.
Sandra Kruijt
